İçeriğe geç

KPSS · Genel Kültür

KPSS Türkiye'nin beşerî özellikleri

ÖSYM'nin yayımladığı konu dağılımına göre bu konu Genel Kültür testinin yaklaşık %5'ini oluşturur (60 sorunun yaklaşık 3 sorusu).

Bölümler

  1. 1. Nüfus Coğrafyasının Temel Kavramları
    • Doğal artış ile nüfus artış hızını ayırt etmeyi
    • Nüfus yoğunluğunun nasıl bulunduğunu ve neyi göstermediğini açıklamayı
    • Bağımlı nüfusu ve yaş bağımlılık oranını yorumlamayı
    • Demografik fırsat penceresini ve ortanca yaşı tanımlamayı
  2. 2. Nüfusun Tarihsel Gelişimi ve Anadolu'daki İlk İzler
    • Dünya nüfusundaki üç büyük sıçramayı nedenleriyle sıralamayı
    • 1950 sonrasındaki hızlı artışın nedenini açıklamayı
    • Çatalhöyük'ü ikinci sıçramayla ilişkilendirmeyi
  3. 3. Türkiye Nüfusunun Gelişimi ve Geleceği
    • Nüfus miktarı ile nüfus artış hızını ayırt etmeyi
    • Kaba doğum ve ölüm hızından doğal artış hızını hesaplamayı
    • ADNKS 2025 göstergelerinden doğru çıkarım yapmayı
  4. 4. Türkiye'de Nüfusun Dağılışı ve Etkileyen Faktörler
    • Nüfus dağılışını etkileyen doğal ve beşerî faktörleri ayırt etmeyi
    • Yoğunluğun batıdan doğuya ve kıyıdan içe azalmasını açıklamayı
    • Nüfus miktarı ile nüfus yoğunluğundaki uç değerleri karıştırmamayı
  5. 5. Nüfusun Yapısı ve Demografik Dönüşüm
    • Demografik dönüşüm modelinin aşamalarını doğum-ölüm ilişkisiyle sıralamayı
    • Doğumları azaltan etkenleri açıklamayı
    • Türkiye'nin yaş yapısındaki değişimi ve iller arası farkı yorumlamayı
  6. 6. Çalışan Nüfusun Ekonomik Sektörlere Dağılımı
    • Ekonomik sektörleri faaliyet türüne göre ayırt etmeyi
    • 1990–2025 arasında çalışan nüfusun sektörel değişimini yorumlamayı
    • Türkiye'de dönemlere göre ekonomi politikalarını sıralamayı
  7. 7. Nüfus Politikaları ve Türkiye
    • Nüfus politikası türlerini amaçlarına göre ayırt etmeyi
    • Politika türlerini örnek ülkelerle eşleştirmeyi
    • Türkiye'nin nüfus politikalarının nicelik ve nitelik hedeflerini açıklamayı
  8. 8. Göçün Tanımı, Türleri ve Etkenleri
    • Göç türlerini ölçütlerine göre ayırt etmeyi
    • İtici ve çekici faktörleri, engelleri ve kişisel özellikleri sınıflandırmayı
    • Göçün göç veren ve göç alan yere etkilerini açıklamayı
  9. 9. Türkiye ile İlgili Göç Örnekleri
    • Türkiye'den göç örneklerini doğru göç türüyle eşleştirmeyi
    • Türk göçlerinin ve mübadelenin nedenlerini açıklamayı
    • Sanayiye bağlı iç göçün çevresel sonuçlarını Bursa örneğiyle yorumlamayı
  10. 10. Yerleşmelerin Kuruluşu ve Türkiye'de Yerleşmeyi Etkileyen Faktörler
    • Yerleşmenin tarihsel süreçteki değişimini sıralamayı
    • Yerleşmeyi etkileyen doğal ve beşerî faktörleri ayırt etmeyi
    • Türkiye örneklerini ilgili faktörle eşleştirmeyi
  11. 11. Türkiye'de Yerleşme Tipleri: Kır ve Şehir
    • Kır ve şehir yerleşmelerini nüfus ve geçim ölçütleriyle ayırt etmeyi
    • Köy altı yerleşmelerini sürekli ve geçici olarak sınıflandırmayı
    • Şehirleri nüfus büyüklüğüne göre sıralamayı
    • Kır-kent oranlarının ölçüte göre neden farklı çıktığını açıklamayı
  12. 12. Yerleşmelerin Fonksiyonları, Desenleri ve Etki Alanları
    • Yerleşmeleri hâkim fonksiyonlarına göre eşleştirmeyi
    • Mekânsal desen türlerini Türkiye örnekleriyle ayırt etmeyi
    • Mekânsal organizasyon ilkelerini ve etki alanı düzeylerini açıklamayı
  13. 13. Bölge Kavramı ve Bölge Türleri
    • Bölge kavramını ve bölge belirleme kriterlerini açıklamayı
    • Şekilsel ve işlevsel bölgeyi ayırt etmeyi
    • Şekilsel bölgeleri doğal ve beşerî olarak sınıflandırmayı
  14. 14. Bölge Sınırları ve Sınırların Değişmesi
    • Bir yerin birden fazla bölgeye girebilmesinin nedenini açıklamayı
    • Bölgenin büyüklüğü ile sınırın netliğini ayırt etmeyi
    • Bölge türlerine göre sınır değişim hızını karşılaştırmayı
  15. 15. Türkiye'nin Coğrafi Bölgeleri
    • Yedi coğrafi bölgenin belirlenişini ve ölçütlerini açıklamayı
    • Bölgeleri fiziki özellik ve ekonomik faaliyetle eşleştirmeyi
    • Dağların uzanış yönünün kıyı, iklim ve ulaşıma etkisini yorumlamayı
  16. 16. İstatistiki Bölge Birimleri Sınıflandırması (İBBS)
    • İBBS'nin kuruluş amacını açıklamayı
    • İBBS düzeylerini birim sayılarıyla eşleştirmeyi
    • İBBS ile yedi coğrafi bölgeyi karşılaştırmayı
  17. 17. Türkiye'de Çevre Sorunları
    • Başlıca çevre sorunlarını nedenleri ve Türkiye örnekleriyle eşleştirmeyi
    • Türkiye'nin su durumunu Falkenmark indeksiyle yorumlamayı
    • İklim değişikliğiyle ilgili uluslararası düzenlemeleri sıralamayı

Örnek sorular

Örnek soru 1

Göçü belirleyen unsurlardan "engeller" başlığı altında aşağıdakilerden hangisi değerlendirilir?

  1. A) Göçmenin dili
  2. B) Göçmenin eğitim düzeyi
  3. C) Mesafe ve ulaşım imkânları
  4. D) Göçmenin mesleği
  5. E) Göçmenin dini
Çözümü gör

Doğru cevap: C

Mesafe, ulaşım imkânları, politikalar ve hukuki durum engeller arasında sayılır; dil, din, meslek ve eğitim ise göçmenin kişisel özellikleri başlığına girer.

Örnek soru 2

ADNKS 2025 sonuçlarına göre nüfus yoğunluğu bakımından İstanbul'dan sonra ikinci sırada yer alan il aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A) Kocaeli
  2. B) Bursa
  3. C) Yalova
  4. D) İzmir
  5. E) Ankara
Çözümü gör

Doğru cevap: A

ADNKS 2025'e göre yoğunlukta İstanbul'u (2.943) Kocaeli (633) ve en küçük yüz ölçümlü il olan Yalova (395) izler. En yoğun illerin Marmara'da toplanması sanayi ve hizmetlerin çekim gücünü yansıtır.

Bu konuda 140 açıklamalı soru var. Yanlış yaptığın sorular aralıklı tekrar takvimine girer.

Diğer konular

Derse dön →

Sık sorulan sorular

KPSS'de Türkiye'nin beşerî özellikleri konusundan kaç soru çıkar?

ÖSYM konu dağılımına göre Türkiye'nin beşerî özellikleri, Genel Kültür testinin yaklaşık %5'ini oluşturur; bu yaklaşık 3 soru demektir.

KPSS Türkiye'nin beşerî özellikleri konusunda neler var?

1. Nüfus Coğrafyasının Temel Kavramları, 2. Nüfusun Tarihsel Gelişimi ve Anadolu'daki İlk İzler, 3. Türkiye Nüfusunun Gelişimi ve Geleceği, 4. Türkiye'de Nüfusun Dağılışı ve Etkileyen Faktörler, 5. Nüfusun Yapısı ve Demografik Dönüşüm, 6. Çalışan Nüfusun Ekonomik Sektörlere Dağılımı, 7. Nüfus Politikaları ve Türkiye, 8. Göçün Tanımı, Türleri ve Etkenleri, 9. Türkiye ile İlgili Göç Örnekleri, 10. Yerleşmelerin Kuruluşu ve Türkiye'de Yerleşmeyi Etkileyen Faktörler, 11. Türkiye'de Yerleşme Tipleri: Kır ve Şehir, 12. Yerleşmelerin Fonksiyonları, Desenleri ve Etki Alanları, 13. Bölge Kavramı ve Bölge Türleri, 14. Bölge Sınırları ve Sınırların Değişmesi, 15. Türkiye'nin Coğrafi Bölgeleri, 16. İstatistiki Bölge Birimleri Sınıflandırması (İBBS), 17. Türkiye'de Çevre Sorunları.

Giriş yapmadan kısa bir ders oku ve çözümlü 3 soru çöz; giriş yaparsan ilerlemen kaydedilir.