Örnek soru 1
Aydınlanma düşünürleri ile görüşleri arasında aşağıdaki eşleştirmeler yapılmıştır:
I. John Locke – İnsanın yaşam, özgürlük ve mülkiyet gibi doğal hakları vardır.
II. Cesare Beccaria – Yasama, yürütme ve yargı ayrı organlarda olmalıdır.
III. Jean-Jacques Rousseau – Egemenlik halka aittir ve toplum bir sözleşmeye dayanır.
Bu eşleştirmelerden hangileri doğrudur?
- A) Yalnız I
- B) Yalnız II
- C) I ve II
- D) I ve III
- E) II ve III
Çözümü gör
Doğru cevap: D
Adım 1: Doğal haklar ve yönetimin rızaya dayanması John Locke’un görüşüdür; birinci eşleştirme doğrudur.
Adım 2: Güçler ayrılığı Montesquieu’nun Kanunların Ruhu’nda savunduğu ilkedir. Beccaria ise ceza hukukunda işkenceye ve idama karşı çıkmıştır; ikinci eşleştirme yanlıştır.
Adım 3: Toplum Sözleşmesi’nde halk egemenliğini savunan Rousseau’dur; üçüncü eşleştirme doğrudur.
Sonuç: I ve III
Diğer şıklar: Yalnız I, Rousseau eşleştirmesini atlar. Yalnız II, I ve II ile II ve III seçenekleri, güçler ayrılığını Beccaria’ya veren yanlış eşleştirmeyi içerir.
Örnek soru 2
XVIII. yüzyılda bir hukukçu, ülkesinin mahkemeleri için şu önerileri yazmıştır: "Sanığa itiraf ettirmek için işkence yapılmamalı; idam cezası kaldırılmalı; ceza intikam için değil, toplumda düzeni korumak için verilmeli; yargılama hızlı ve usule uygun olmalıdır."
Bu öneriler aşağıdaki düşünürlerden hangisinin görüşleriyle örtüşür?
- A) Thomas Hobbes
- B) Adam Smith
- C) Niccolò Machiavelli
- D) Montesquieu
- E) Cesare Beccaria
Çözümü gör
Doğru cevap: E
Adım 1: Öneriler ceza hukukuna yöneliktir: işkenceye ve idama karşı çıkma, cezanın amacını intikam değil toplumsal düzen olarak görme, hızlı ve usule uygun yargılama.
Adım 2: Bu görüşler Cesare Beccaria’nın Suçlar ve Cezalar Hakkında adlı eserinde savunulmuştur.
Sonuç: Cesare Beccaria
Diğer şıklar: Hobbes düzeni sağlamak için güçlü bir egemeni savunmuştur. Machiavelli siyaseti ahlaktan ayırmıştır. Montesquieu güçler ayrılığını savunmuştur; ceza adaletine dair bu önerilerin sahibi değildir. Adam Smith serbest piyasa ekonomisinin kuramcısıdır.
Bu konuda 50 açıklamalı soru var. Yanlış yaptığın sorular aralıklı tekrar takvimine girer.