ÖABT · Kimya/Kimya Teknolojisi
ÖABT Kimya/Kimya Teknolojisi: Anorganik Kimya
ÖSYM'nin 2026-MEB-AGS Kılavuzu'na göre bu konu Kimya/Kimya Teknolojisi ÖABT'sinin yaklaşık %16'sını oluşturur (50 sorunun yaklaşık 8 sorusu).
- 8sınavda soru (yaklaşık)
- 9anlatım bölümü
- 50soru bankasındaki soru
- 35öğrenme hedefi
Bölümler
- 1. Periyodik Eğilimler ve Ana Grup Kimyasının Genel İlkeleri
- Atom yarıçapı, iyonlaşma enerjisi, elektron ilgisi ve elektronegatifliğin periyot ve grupta değişimini açıklamayı
- İyonlaşma enerjisi sırasındaki "kırılmaları" (2A–3A, 5A–6A) elektron dizilimiyle gerekçelendirmeyi
- Etkin çekirdek yükü, köşegen ilişki, ilk üye farklılığı ve eylemsiz çift etkisini ayırt etmeyi
- 2. s Bloğu: Hidrojen, Alkali ve Toprak Alkali Metaller
- Hidrojenin hidrür türlerini (iyonik, kovalent, metalik) ayırt etmeyi
- Alkali metallerin su, oksijen ve azotla tepkimelerini ve ürünlerini yazmayı
- Toprak alkali bileşiklerinde ısıl kararlılık ve çözünürlük eğilimlerini açıklamayı
- Suyun geçici ve kalıcı sertliğini ve giderilme yollarını karşılaştırmayı
- 3. p Bloğu: 13. ve 14. Grup Elementleri
- Borun elektron eksikliğini; BF₃, B₂H₆ ve borik asitteki sonuçlarıyla açıklamayı
- Alüminyumun amfoterliğini ve elektrolizle elde edilmesini hesapla ilişkilendirmeyi
- Karbonun allotroplarını ve silisyum bileşiklerinin yapısını karşılaştırmayı
- 14. grupta +2 ve +4 basamaklarının kararlılık değişimini yorumlamayı
- 4. p Bloğu: 15.–18. Grup Elementleri
- Azot ve fosfor bileşiklerinin yapısını; fosforun oksoasitlerinde asitlik değerini belirlemeyi
- Haber, Ostwald ve Kontak yöntemlerinin basamaklarını ve katalizörlerini sıralamayı
- Halojenlerin yükseltgenme gücü ve hidrojen halojenürlerin asitlik eğilimini açıklamayı
- Ksenon bileşiklerinin geometrisini VSEPR ile bulmayı
- 5. Asit-Baz Kuramları ve Redoks Diyagramları
- Arrhenius, Brønsted–Lowry ve Lewis tanımlarını örnek tepkimelerde ayırt etmeyi
- Sert-yumuşak asit-baz (SYAB) ilkesiyle kararlı eşleşmeleri öngörmeyi
- Oksoasitlerin ve hidratlaşmış metal iyonlarının asitliğini yük ve yapıyla yorumlamayı
- Latimer diyagramından yeni standart potansiyel hesaplamayı ve disproporsiyonlaşmayı belirlemeyi
- 6. İyonik Katılar, Kristal Yapılar ve Örgü Enerjisi
- Basit kübik, cisim merkezli ve yüzey merkezli kübik birim hücrelerde tanecik sayısını, koordinasyon sayısını ve doluluk oranını hesaplamayı
- NaCl, CsCl, ZnS ve CaF₂ yapılarını koordinasyon sayılarıyla karşılaştırmayı
- Örgü enerjisini iyon yükü ve yarıçapıyla ilişkilendirmeyi; Born–Haber çevrimiyle hesaplamayı
- Fajans kurallarıyla iyonik bağdaki kovalent karakteri yorumlamayı
- 7. Geçiş Metallerinin Genel Özellikleri
- Geçiş metallerinin ve iyonlarının elektron dizilimini yazmayı
- Değişken yükseltgenme basamaklarını; KMnO₄ ve dikromatın ortama göre davranışıyla açıklamayı
- Renk, paramanyetizma ve katalitik etkinliği d elektronlarıyla ilişkilendirmeyi
- Lantanit büzülmesinin sonuçlarını ve demirin yüksek fırında elde edilmesini açıklamayı
- 8. Koordinasyon Bileşikleri: Yapı, Adlandırma ve İzomeri
- Merkez atom, ligand, dişlilik ve koordinasyon sayısını bir kompleks formülünde belirlemeyi
- Werner'in AgCl çöktürme deneyinden kompleks formülü çıkarmayı
- Merkez atomun yükseltgenme basamağını ve etkin atom numarasını hesaplamayı
- Yapı izomerlerini (iyonlaşma, hidrat, bağlanma, koordinasyon) ve stereoizomerleri (geometrik, optik) ayırt etmeyi
- 9. Kristal Alan Kuramı, Renk ve Manyetizma
- Sekizyüzlü ve dörtyüzlü alanda d orbitallerinin yarılmasını açıklamayı
- Spektrokimyasal seriye göre yüksek spin–düşük spin kararını vermeyi
- Kristal alan kararlılık enerjisini (KAKE) ve eşleşmemiş elektron sayısını hesaplamayı
- Soğurulan ışığın dalga boyundan Δₒ'yu ve kompleksin görünen rengini belirlemeyi
Diğer konular
Sık sorulan sorular
ÖABT Kimya/Kimya Teknolojisi testinde Anorganik Kimya konusundan kaç soru çıkar?
ÖSYM kılavuzundaki yaklaşık ağırlık %16; 50 soruluk testte bu yaklaşık 8 soru demektir.
ÖABT Kimya/Kimya Teknolojisi Anorganik Kimya konusunda neler var?
1. Periyodik Eğilimler ve Ana Grup Kimyasının Genel İlkeleri, 2. s Bloğu: Hidrojen, Alkali ve Toprak Alkali Metaller, 3. p Bloğu: 13. ve 14. Grup Elementleri, 4. p Bloğu: 15.–18. Grup Elementleri, 5. Asit-Baz Kuramları ve Redoks Diyagramları, 6. İyonik Katılar, Kristal Yapılar ve Örgü Enerjisi, 7. Geçiş Metallerinin Genel Özellikleri, 8. Koordinasyon Bileşikleri: Yapı, Adlandırma ve İzomeri, 9. Kristal Alan Kuramı, Renk ve Manyetizma.
Giriş yapmadan kısa bir ders oku ve çözümlü 3 soru çöz; giriş yaparsan ilerlemen kaydedilir.