İçeriğe geç

ÖABT · Sınıf Öğretmenliği

ÖABT Sınıf Öğretmenliği: Türk Tarihi ve Kültürü

ÖSYM'nin 2026-MEB-AGS Kılavuzu'na göre bu konu Sınıf Öğretmenliği ÖABT'sinin yaklaşık %4'ünü oluşturur (50 sorunun yaklaşık 2 sorusu).

Bölümler

  1. 1. İslamiyet Öncesi Devlet Anlayışı
    • Kut, töre ve kurultay kavramlarını birbirinden ayırmayı
    • Devletin dört unsurunu ve toplumun boy-budun yapısını sıralamayı
    • İkili teşkilatı ve ülüş sistemini açıklamayı
    • Hun, Göktürk ve Uygur devletlerinin kuruluş bilgilerini eşleştirmeyi
  2. 2. İslamiyet Öncesi Toplum ve Kültür
    • Konargöçer yaşamın temel özelliklerini açıklamayı
    • Eski Türk inanç sistemini ve cenaze geleneklerini tanımayı
    • Göktürk alfabesi, on iki hayvanlı takvim ve Uygur katkılarını sıralamayı
    • İslamiyet öncesi sanatın sonraki dönemlere etkisini örneklemeyi
  3. 3. İlk Türk-İslam Devletleri
    • Türklerin İslamiyet'e geçiş sürecini Talas'tan itibaren açıklamayı
    • Karahanlı, Gazneli ve Büyük Selçuklu devletlerinin özelliklerini ayırt etmeyi
    • Hükümdarlık alametlerini ve şer'i-örfi hukuk ayrımını tanımayı
    • Dönemin eserlerini yazarlarıyla eşleştirmeyi
  4. 4. Anadolu'nun Türkleşmesi
    • Pasinler, Malazgirt, Miryokefalon ve Kösedağ savaşlarını sıralamayı
    • Türkiye Selçuklularının kuruluşunu ve ilk beylikleri tanımayı
    • Anadolu Selçuklu eserlerini ve kurumlarını örneklemeyi
    • Ahilik teşkilatının işleyişini açıklamayı
  5. 5. Osmanlı Devlet Teşkilatı
    • Osmanlı'da veraset anlayışının değişimini sıralamayı
    • Divan-ı Hümayun ve kanunnamelerin işlevini açıklamayı
    • Tımar, devşirme ve istimalet uygulamalarını tanımayı
    • Osmanlı ekonomisinin temel ilkelerini ayırt etmeyi
  6. 6. Eğitim, Bilim ve Vakıflar
    • Vakıf sisteminin temel kavramlarını tanımlamayı
    • Osmanlı eğitim kurumlarını ve medrese basamaklarını sıralamayı
    • Türk-İslam ve Osmanlı bilim insanlarını eserleriyle eşleştirmeyi
    • Modern eğitim kurumlarının açılış sırasını bilmeyi
  7. 7. Osmanlı'da Yenileşme ve Meşrutiyet
    • Lale Devri'nden II. Mahmud'a kadar yenilik hareketlerini sıralamayı
    • Tanzimat ve Islahat fermanlarının getirdiklerini ayırt etmeyi
    • Kanun-ı Esasi ve Meclis-i Umumi'nin yapısını açıklamayı
    • II. Meşrutiyet'e giden süreci tanımayı
  8. 8. Millî Mücadele ve İnkılaplar
    • Kongrelerden Cumhuriyet'e uzanan millî egemenlik sürecini sıralamayı
    • Hukuk, eğitim ve toplum alanındaki inkılapları tarihleriyle eşleştirmeyi
    • Cumhuriyet döneminin ekonomi ve sivil toplum adımlarını tanımayı
  9. 9. Aile, Gelenek, Sanat ve Spor
    • Türk aile yapısını ve geleneksel kutlamaları tanımayı
    • Minyatür, mimari ve müzikteki dönüşümü dönemlere göre açıklamayı
    • Geleneksel Türk sporlarını ve Cumhuriyet dönemi spor kurumlarını sıralamayı

Bu branşı çalış →

Örnek sorular

Örnek soru 1

Bir Osmanlı tarihçisinin anlatımından uyarlanan şu bilgiyi okuyunuz:

"Önceleri savaşta alınan esirlerin beşte biri devlete ayrılıyor ve eğitilerek orduya katılıyordu. Bu kaynak yetmeyince Hristiyan ailelerin çocukları toplanıp Türk-İslam kültürüyle yetiştirilmeye ve devlet hizmetine alınmaya başlandı."

Metinde sırasıyla anlatılan iki uygulama aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A) Devşirme - pençik
  2. B) Pençik - devşirme
  3. C) İstimalet - iskân
  4. D) Gulam sistemi - tımar
  5. E) Pençik - iskân
Çözümü gör

Doğru cevap: B

Adım 1: Savaş esirlerinden beşte birinin devlete ayrılması pençik uygulamasıdır. Adım 2: Gayrimüslim çocukların toplanıp eğitilerek askerî ve idari görevlere hazırlanması devşirmedir; ders kitabına göre devşirme pençikten sonra geliştirilmiştir. Sonuç: Pençik - devşirme. Diğer şıklar: Devşirme - pençik sıralaması iki uygulamayı ters verir. İstimalet gönül kazanmaya dayalı politika, iskân Türkmen nüfusun fethedilen yerlere yerleştirilmesidir. Gulam Selçuklu ve Gaznelilerdeki paralı asker sistemidir, tımar ise toprak düzenidir. Pençik doğru olsa da iskân çocukların toplanmasını açıklamaz.

Örnek soru 2

Kurgusal bir durum: Bir boy beyinin adamları, bir çobanın sürüsünü zorla almıştır. Kurultayda konu görüşülürken kağan, çobanın hakkının eksiksiz geri verilmesini ve suçu işleyenlerin hak ettikleri cezayı almasını emretmiştir.

Kağanın bu kararı, törenin değişmez ilkelerinden en çok hangisini yansıtır?

  1. A) Uzluk
  2. B) Kişilik
  3. C) Könilik
  4. D) Yosun
  5. E) Uluş
Çözümü gör

Doğru cevap: C

Adım 1: Vakada haksızlığa uğrayanın hakkının geri verilmesi ve suçlunun hak ettiği cezayı alması isteniyor; bu, adaletin sağlanmasıdır. Adım 2: Törenin değişmeyen ilkelerinden adalet anlamına gelen kavram könilik'tir. Sonuç: Könilik. Diğer şıklar: Uzluk, iyilik ve faydalılık anlamına gelir; vakadaki asıl vurgu fayda değil hakkın yerine getirilmesidir. Kişilik insanlık anlamını taşır ve daha genel bir ilkedir. Yosun gelenek demektir; törenin kaynaklarından biridir ama değişmez ilkelerden biri değildir. Uluş ise ülke anlamına gelir ve devletin unsurlarından biridir, töre ilkesi değildir.

Bu konuda 100 açıklamalı soru var. Yanlış yaptığın sorular aralıklı tekrar takvimine girer.

Diğer konular

Branşa dön →

Sık sorulan sorular

ÖABT Sınıf Öğretmenliği testinde Türk Tarihi ve Kültürü konusundan kaç soru çıkar?

ÖSYM kılavuzundaki yaklaşık ağırlık %4; 50 soruluk testte bu yaklaşık 2 soru demektir.

ÖABT Sınıf Öğretmenliği Türk Tarihi ve Kültürü konusunda neler var?

1. İslamiyet Öncesi Devlet Anlayışı, 2. İslamiyet Öncesi Toplum ve Kültür, 3. İlk Türk-İslam Devletleri, 4. Anadolu'nun Türkleşmesi, 5. Osmanlı Devlet Teşkilatı, 6. Eğitim, Bilim ve Vakıflar, 7. Osmanlı'da Yenileşme ve Meşrutiyet, 8. Millî Mücadele ve İnkılaplar, 9. Aile, Gelenek, Sanat ve Spor.

Giriş yapmadan kısa bir ders oku ve çözümlü 3 soru çöz; giriş yaparsan ilerlemen kaydedilir.